Po śmierci bliskiej osoby spadkobiercy często zastanawiają się, gdzie załatwić formalności: u notariusza czy w sądzie. Obie drogi mogą prowadzić do potwierdzenia praw do spadku, ale różnią się czasem trwania, zakresem formalności i warunkami, które trzeba spełnić. Kiedy warto wybrać notariusza, a kiedy konieczne będzie postępowanie sądowe?
Sprawy spadkowe u notariusza
Kiedy można skorzystać z notariusza?
Sprawy spadkowe można załatwić u notariusza przede wszystkim wtedy, gdy spadkobiercy są zgodni, znani i mogą wspólnie stawić się w kancelarii. W takiej sytuacji możliwe jest sporządzenie aktu poświadczenia dziedziczenia, który potwierdza, kto dziedziczy po zmarłym i w jakich udziałach.
To rozwiązanie jest często szybsze niż postępowanie przed sądem, ponieważ nie wymaga oczekiwania na termin rozprawy.
Akt poświadczenia dziedziczenia
Co daje akt poświadczenia dziedziczenia?
Akt poświadczenia dziedziczenia ma praktyczne znaczenie dla dalszych formalności. Na jego podstawie spadkobiercy mogą m.in. ujawnić swoje prawa w księdze wieczystej, uporządkować sprawy dotyczące nieruchomości, kont bankowych czy innych składników majątku.
Notariusz sporządza również protokół dziedziczenia, w którym ustalany jest krąg spadkobierców oraz podstawa dziedziczenia – ustawowa lub testamentowa.
Kiedy potrzebny jest sąd?
Spór między spadkobiercami
Droga sądowa będzie konieczna, jeżeli między spadkobiercami istnieje spór, np. co do ważności testamentu, kręgu osób uprawnionych do spadku albo udziałów w majątku.
Sąd jest również właściwą drogą wtedy, gdy nie można zgromadzić wszystkich spadkobierców u notariusza lub jedna z osób odmawia współpracy.
Przyjęcie i odrzucenie spadku
Ważny termin dla spadkobiercy
Spadkobierca może przyjąć spadek albo go odrzucić. Takie oświadczenie można złożyć przed notariuszem lub w sądzie. Co do zasady termin wynosi 6 miesięcy od dnia, w którym dana osoba dowiedziała się o swoim powołaniu do spadku.
To szczególnie ważne w sytuacji, gdy istnieje ryzyko, że w skład spadku wchodzą długi.
Dział spadku po potwierdzeniu dziedziczenia
Po ustaleniu, kto dziedziczy, często trzeba jeszcze podzielić majątek między spadkobierców. Jeżeli wszyscy są zgodni, można przeprowadzić umowny dział spadku. Gdy w skład spadku wchodzi nieruchomość, wymagana jest forma aktu notarialnego.
Jeżeli porozumienie nie jest możliwe, konieczne może być postępowanie sądowe.
Najczęstsze błędy w sprawach spadkowych
- zwlekanie ze złożeniem oświadczenia o przyjęciu lub odrzuceniu spadku,
- brak pełnych danych wszystkich spadkobierców,
- pominięcie testamentu,
- próba załatwienia sprawy u notariusza mimo istniejącego sporu,
- brak dokumentów dotyczących nieruchomości.
Uniknięcie tych błędów pozwala szybciej i bezpieczniej uporządkować sprawy po zmarłym.
Wezwanie do działania
Jeżeli zastanawiasz się, czy Twoją sprawę spadkową można załatwić u notariusza, skontaktuj się z doświadczonym notariuszem w Bełchatowie. Profesjonalna kancelaria notarialna w Bełchatowie pomoże ocenić sytuację, przygotować dokumenty i wskazać najbezpieczniejszą drogę postępowania.